22 de septiembre
San Tomás de Villanueva, obispo y confesor
Martes después del 17º domingo después de Pentecostés
Conmemoración de san Mauricio y compañeros, mártires
Hoy, según el calendario romano tradicional de 1962, la Iglesia celebra la memoria de San Tomás de Villanueva, obispo y confesor. Nacido cerca de Valencia, España, al final del siglo XV, Tomás ingresó a la Orden de San Agustín, donde destacó por su profunda vida de oración, caridad y renuncia a los bienes materiales. Fue nombrado arzobispo de Valencia en tiempos de gran pobreza y desigualdad social, dedicando incansablemente su ministerio episcopal al cuidado de los pobres, a quienes no solo asistía materialmente sino también de manera espiritual y educativa. San Tomás es célebre por su desprendimiento total: vestía con sencillez, distribuía sus rentas entre los necesitados y llamaba a los fieles a vivir las bienaventuranzas, exhortándoles a compartir con los más desfavorecidos. Su espiritualidad se centra en la caridad viva y activa como perfecta imitación de Cristo, y su vida inspira especialmente a quienes ejercen el servicio pastoral y la administración de la Iglesia. La liturgia tradicional reserva este día para su memoria, presentando a San Tomás de Villanueva como ejemplo de pastor según el corazón de Cristo y modelo de santidad sacerdotal, especialmente actual por su testimonio de misericordia y justicia social, en un contexto que aún resonaba con los vientos espirituales y sociales que marcaron la transición entre la Edad Media y la temprana modernidad en España. La Iglesia lo recuerda en esta fecha y con una liturgia de tercera clase para incentivar en los fieles la vivencia concreta de la caridad, recordando que la santidad brota de la entrega humilde y cotidiana al prójimo necesitad. Esta es la fiesta según el calendario romano tradicional (1962).
Enlace permanente
Haz una pregunta sobre la fiesta del día
Preguntas sobre San Tomás de Villanueva, obispo y confesor (Vetus Ordo Missae)
Particularidades locales
- Suiza — San Mauricio y compañeros, mártires
La jornada litúrgica
IntroitoEccli 45:30
Latín
Eccli 45:30
Státuit ei Dóminus testaméntum pacis, et príncipem fecit eum: ut sit illi sacerdótii dígnitas in ætérnum.
Ps 131:1.
Meménto, Dómine, David: et omnis mansuetúdinis eius.
℣. Glória Patri, et Fílio, et Spirítui Sancto.
℟. Sicut erat in princípio, et nunc, et semper, et in sǽcula sæculórum. Amen.
Státuit ei Dóminus testaméntum pacis, et príncipem fecit eum: ut sit illi sacerdótii dígnitas in ætérnum.
Español
Sir 45:30
El Señor celebró con él un pacto de paz y le constituyó príncipe para que tenga la dignidad sacerdotal por todos los siglos.
Ps 131:1
Acuérdate, Señor, de David y de su gran mansedumbre.
℣. Gloria al Padre, al Hijo, y al Espíritu Santo.
℟. Como era en el principio, ahora y siempre, por los siglos de los siglos. Amén.
El Señor celebró con él un pacto de paz y le constituyó príncipe para que tenga la dignidad sacerdotal por todos los siglos.
Colecta
Latín
Deus, qui beátum Thomam Pontíficem insígnis in páuperes misericórdiæ virtúte decorásti: quǽsumus; ut, eius intercessióne, in omnes, qui te deprecántur, divítias misericórdiæ tuæ benígnus effúndas.
Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.
℟. Amen.
Orémus.
Commemoratio Ss. Mauritii et Sociorum Martyrum
Annue, quǽsumus, omnípotens Deus: ut sanctórum Martyrum tuórum Maurítii et Sociórum eius nos lætíficet festíva sollémnitas; ut, quorum suffrágiis nítimur, eórum natalítiis gloriémur.
Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.
℟. Amen.
Español
¡Oh Dios!, que has adornado al santo obispo Tomás con la virtud de un inmenso amor para con los pobres; te suplicamos que, por su intercesión, derrames benigno entre los que te lo suplican, las riquezas de tu misericordia.
Por nuestro Señor Jesucristo, tu Hijo, que vive y reina contigo en la unidad del Espíritu Santo, Dios, por todos los siglos de los siglos.
℟. Amén.
Oremos.
Conmemoración Ss. Mauricio y sus compañeros, Mártires
Concédenos, Dios omnipotente, celebrar gozosos la fiesta de tus santos mártires Mauricio y compañeros, para que apoyados en sus preces, podamos gloriarnos de su entrada en los cielos.
Por nuestro Señor Jesucristo, tu Hijo, que vive y reina contigo en la unidad del Espíritu Santo, Dios, por todos los siglos de los siglos.
℟. Amén.
LecturaEccli 44:16-27
Latín
Léctio libri Sapiéntiæ
Eccli 44:16-27; 45, 3-20
Ecce sacérdos magnus, qui in diébus suis plácuit Deo, et invéntus est iustus: et in témpore iracúndiæ factus est reconciliátio. Non est invéntus símilis illi, qui conservávit legem Excélsi. Ideo iureiurándo fecit illum Dóminus créscere in plebem suam. Benedictiónem ómnium géntium dedit illi, et testaméntum suum confirmávit super caput eius. Agnóvit eum in benedictiónibus suis: conservávit illi misericórdiam suam: et invénit grátiam coram óculis Dómini. Magnificávit eum in conspéctu regum: et dedit illi corónam glóriæ. Státuit illi testaméntum ætérnum, et dedit illi sacerdótium magnum: et beatificávit illum in glória. Fungi sacerdótio, et habére laudem in nómine ipsíus, et offérre illi incénsum dignum in odórem suavitátis.
℟. Deo grátias.
Español
Lectura del libro del Eclesiástico
Eccli 44:16-27; 45:3-20
He aqui al gran sacerdote que agradé a Dios en los dias de su vida; fue hallado justo, y en el tiempo de la ira vino a ser nuestra reconciliación. No tuvo semejante en la observancia de la ley del Altisimo. Por eso juró el Señor engrandecerle a la cabeza de su pueblo. Ha bendecido en él a todas las naciones y ha confirmado su alianza con él. Ha derramado sobre él sus bendiciones, ha conservado para él su misericordia y ha hallado gracia a los ojos del Señor. Lo ha glorificado ante los reyes y le ha dado una corona de gloria. Ha cerrado con él una alianza eterna, le ha dado el sacerdocio supremo y le ha llenado de felicidad y de gloria. Lo ha escogido para ejercer las funciones del sacerdocio, para cantar sus alabanzas y ofrecerle dignamente un incienso de agradable olor.
℟. Demos gracias a Dios.
GradualEccli 44:16
Latín
Eccli 44:16
Ecce sacérdos magnus, qui in diébus suis plácuit Deo.
Eccli 44:20
Non est invéntus símilis illi, qui conserváret legem Excélsi. Allelúia, allelúia.
Ps 109:4
Tu es sacérdos in ætérnum, secúndum órdinem Melchísedech. Allelúia.
Español
Sir 44:16
He aquí el gran sacerdote que agradó a Dios en los días de su vida.
Sir 44:20
No tuvo semejante en la observancia de la ley del Altísimo. Aleluya, aleluya.
Ps 109:4
Tú eres sacerdote por siempre a la manera de Melquisedec. Aleluya.
EvangelioMatt 25:14-23
Latín
℟. Glória tibi, Dómine.
Matt 25:14-23
In illo témpore: Dixit Iesus discípulis suis parábolam hanc: Homo péregre proficíscens vocávit servos suos, et trádidit illis bona sua. Et uni dedit quinque talénta, álii autem duo, álii vero unum, unicuíque secúndum própriam virtútem, et proféctus est statim. Abiit autem, qui quinque talénta accéperat, et operátus est in eis, et lucrátus est ália quinque. Simíliter et, qui duo accéperat, lucrátus est ália duo. Qui autem unum accéperat, ábiens fodit in terram, et abscóndit pecúniam dómini sui. Post multum vero témporis venit dóminus servórum illórum, et pósuit ratiónem cum eis. Et accédens qui quinque talénta accéperat, óbtulit ália quinque talénta, dicens: Dómine, quinque talénta tradidísti mihi, ecce, ália quinque superlucrátus sum. Ait illi dóminus eius: Euge, serve bone et fidélis, quia super pauca fuísti fidélis, super multa te constítuam: intra in gáudium dómini tui. Accéssit autem et qui duo talénta accéperat, et ait: Dómine, duo talénta tradidísti mihi, ecce, ália duo lucrátus sum. Ait illi dóminus eius: Euge, serve bone et fidélis, quia super pauca fuísti fidélis, super multa te constítuam: intra in gáudium dómini tui.
Español
℟. Gloria a Ti, Señor.
Mt 25:14-23
En aquel tiempo: Dijo Jesús a sus discipulos esta parábola: Un hombre que partió para lejanas tierras hizo llamar a sus criados, y les entregó sus bienes, y a uno le entregó cinco talentos, a otro dos, y a otro uno, a cada cual según su capacidad, y emprendió el viaje. En seguida, el que había recibido cinco talentos se fue, y negociando con ellos, ganó otros cinco. De la misma suerte, aquél que había recibido dos ganó otros dos. Mas el que recibió uno fue, hizo un hoyo en la tierra y en él escondió el dinero de su Señor. Pasado mucho tiempo vuelve et amo de estos criados y ajusta cuentas con ellos. Llegándose el que habia recibido cinco talentos, presentóle otros cinco, diciendo: Señor, cinco talentos me habias entregado, he aquí otros cinco que con ellos he ganado. Respondióle su amo: Bien, siervo bueno y leal; has sido fiel en cosa de poca importancia, te confiaré lo mucho; entra en el gozo de tu Señor. Llegándose también el que había recibido dos talentos, dijo: Señor, dos talentos me habías confiado he aqui otros dos, que he granjeado con ellos. Díjole su amo: Bien, siervo bueno, has sido fiel en lo poco, yo te confiaré lo mucho; entra en el gozo de tu Señor.
OfertorioPs 88:21-22
Latín
Ps 88:21-22
Invéni David servum meum, óleo sancto meo unxi eum: manus enim mea auxiliábitur ei, et bráchium meum confortábit eum.
Español
Ps 88:21-22
He hallado a David, mi siervo, lo he ungido con mi óleo santo; mí mano le protegerá y mi brazo le confortará.
Secreta
Latín
Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.
℟. Amen.
Commemoratio Ss. Mauritii et Sociorum Martyrum
Réspice, quǽsumus, Dómine, múnera, quæ in sanctórum Mártyrum tuórum Maurítii et Sociórum eius commemoratióne deférimus: et præsta; ut, quorum honóre sunt grata, eórum nobis fiant intercessióne perpétua.
Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.
℟. Amen.
Español
Por nuestro Señor Jesucristo, tu Hijo, que vive y reina contigo en la unidad del Espíritu Santo, Dios, por todos los siglos de los siglos.
℟. Amén.
Conmemoración Ss. Mauricio y sus compañeros, Mártires
Te rogamos, Señor, mires las ofrendas ofrecidas en memoria de tus santos mártires Mauricio y compañeros, y ya que las mismas te son gratas por el honor que a estos proporcionan, nos sean también por siempre provechosas gracias a su intercesión.
Por nuestro Señor Jesucristo, tu Hijo, que vive y reina contigo en la unidad del Espíritu Santo, Dios, por todos los siglos de los siglos.
℟. Amén.
ComuniónLuc 12:42
Latín
Luc 12:42
Fidélis servus et prudens, quem constítuit dóminus super famíliam suam: ut det illis in témpore trítici mensúram.
Español
Lc 12:42
Fue siervo fiel y prudente, puesto por su amo sobre su familia, para distribuir a cada uno, a su tiempo, la ración de trigo.
Poscomunión
Latín
Præsta, quǽsumus, omnípotens Deus: ut, de percéptis munéribus grátias exhibéntes, intercedénte beáto Thomæ Confessóre tuo atque Pontífice, benefícia potióra sumámus.
Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.
℟. Amen.
Orémus.
Commemoratio Ss. Mauritii et Sociorum Martyrum
Cœléstibus refécti sacraméntis et gáudiis: súpplices te rogámus, Dómine; ut, quorum gloriámur triúmphis, protegámur auxíliis.
Per Dóminum nostrum Iesum Christum, Fílium tuum: qui tecum vivit et regnat in unitáte Spíritus Sancti Deus, per ómnia sǽcula sæculórum.
℟. Amen.
Español
Te rogamos, ¡oh Dios todopoderoso!, que, dándote gracias por los dones recibidos, obtengamos por la intercesión de tu santo obispo y confesor Tomás, beneficios aún mayores.
Por nuestro Señor Jesucristo, tu Hijo, que vive y reina contigo en la unidad del Espíritu Santo, Dios, por todos los siglos de los siglos.
℟. Amén.
Oremos.
Conmemoración Ss. Mauricio y sus compañeros, Mártires
Alimentados con la comida y bebida celestiales, te rogamos humildemente, Dios
nuestro, que nos fortalezcan los ruegos de aquél en cuyo triunfo nos gloriamos.
Por nuestro Señor Jesucristo, tu Hijo, que vive y reina contigo en la unidad del Espíritu Santo, Dios, por todos los siglos de los siglos.
℟. Amén.
Textos del Vetus Ordo: Divinum Officium